کد خبر: ۱۷۱۳۴۲
تاریخ انتشار: ۱۸ آذر ۱۴۰۲ - ۱۹:۲۲

ساسی مانکن، مبتذل؛ «بیداد» شجریان هم مبتذل بود که دوست نداشتند؟!

پس از انتشار آهنگ "ّ برادران لیلا "، کار جدید ساسی مانکن ، سیاسیون داخلی عمدتا بر "ابتذال" این آهنگ تاکید داشتند و از این حیث آن را نفی کردند. واژۀ "ابتذال" در توصیف یک اثر به اصطلاح هنری، گاه به معنای "پیش پا افتاده" و "دم دستی" است، گاه به معنای غیراخلاقی.

عصر ایران؛ هومان دوراندیش - پس از انتشار آهنگ "ّ برادران لیلا "، کار جدید ساسی مانکن ، سیاسیون داخلی عمدتا بر "ابتذال" این آهنگ تاکید داشتند و از این حیث آن را نفی کردند. واژۀ "ابتذال" در توصیف یک اثر به اصطلاح هنری، گاه به معنای "پیش پا افتاده" و "دم دستی" است، گاه به معنای غیراخلاقی.

 

مبتذل به معنای غیراخلاقی، برچسبی است که معمولا از سوی نیروهای محافظه‌کار بر پیشانی یک موزیک یا فیلم یا رمان می‌چسبد. اما مبتذل به معنای پیش پا افتاده، مفروضی دارد و آن اینکه، هنر باید تعالی بیاورد و اثر هنری مبتذل، فاقد چنین کارکری است و دقیقا به همین دلیل نباید اثر "هنری" محسوب شود.

 

آثار ساسی مانکن، ظاهرا به هر دو معنای کلمه "مبتذل" محسوب می‌شوند. یعنی هم غیراخلاقی به حساب می‌آیند هم پیش پا افتاده یا "غیر هنری".

 

در چند سال اخیر که چند آهنگ یا ترانۀ ساسی مانکن تاثیر اجتماعی زیادی داشتند و بحث‌انگیز شدند، برخی از اصول‌گرایان و اصلاح‌طلبان بر مبتذل بودن آثار او انگشت تاکید نهادند. اصولگرایان عمدتا معنای اخلاقی واژۀ ابتذال را مد نظر داشتند، اصلاح‌طلبان هم معنای هنری‌اش را.

 

اما مسئله این است که سیاسیون و کار به دستان، غالبا شنوندۀ جدی موسیقی نیستند. برای اصول‌گرایان بیشتر این مهم این است که یک اثر هنری، متضمن نقد ساختار سیاسی نباشد و یا آن هنرمند، موضعی علیه ساختار نداشته باشد، اگر هم طرفدار باشد که چه بهتر.

 

اصلاح‌طلبان البته گشوده‌تر و آسان‌گیرترند. یعنی اگر هنرمندی در اثر هنری‌اش و یا در مصاحبه‌های مطبوعاتی‌اش چهار تا انتقاد متوجه حکومت کرد، جوری برخورد نمی‌کنند که انگار آسمان به زمین آمده است.

 

ولی با این حال چهره‌های مشهور هر دو جناح سیاسی، به شهادت اظهارنظرهایشان طی دو سه دهۀ اخیر، چندان اهل موسیقی نیستند. یعنی موسیقی در دنیای شخصی‌شان جای درخوری ندارد. این‌ها، به قول لنین، "انقلابیون حرفه‌ای" (یا سیاست‌ورزان حرفه‌ای) هستند و وقت چندانی برای شنیدن موسیقی‌های فاخر و غیرفاخر ندارند.

 

به همین دلیل، اگر ساسی مانکن را کنار بگذاریم و مثلا شجریان را در نظر آوریم، به یاد می‌آوریم که آثار فاخر شجریان نیز تاثیر چندانی بر این حضرات نداشت. آیا تا به حال دیده‌اید یکی از سیاسیون این دو جناح، از موضع یک شهروند عادی یا شنوندۀ غیرمتخصص، یک یادداشت دربارۀ شجریان نوشته و مثلا از آوازهای بی‌نظیر او در آلبوم‌هایی مثل "بیداد" و "نوا" و "دستان" و "آستان جانان" و "عشق داند" و ... به نیکی یاد کرده باشد؟

 

در واقع این آقایان چون اهل موسیقی نیستند، غالبا فقط وقتی دربارۀ یک آهنگ یا آواز اظهار نظر می‌کنند که بخواهند از آن اثر موسیقایی بد بگویند. شجریان آن همه کار هنری فاخر دارد ولی اصولگرایان از او هم بد می‌گفتند؛ چون مسئله‌شان نه "موسیقی" که "سیاست" و – کمی دقیق‌تر – "قدرت" است.

 

به عنوان نمونه، می‌توان مهدی نصیری را مثال زد. مهدی نصیری وقتی که نشریۀ "صبح" را منتشر می‌کرد، به دلایل سیاسی از شجریان شاکی بود و به یکی از نویسندگان نشریه‌اش ماموریت داد مقاله‌ای علیه شجریان بنویسد. آن فرد هم بدون اسم خودش، مقالۀ مفصلی نوشت و به خیال خودش شجریان را مفتضح کرد.

 

شجریان که ساسی مانکن نبود در آوازهایش مدام ترجیع‌بند "آفرین لیلا" را تکرار کند و "خاله سهیلا" را راهی دوبی کند! ولی او مغضوب بود. چون "بیداد" و "نوا" و "دستان" و ... برای امثال مهدی نصیری مهم نبود و نیست. مهم این است که شجریان به ساز اهل قدرت نمی‌رقصید و همین استقلالش تندروهای دست راستی را آزار می‌داد.

 

در همان دوران، نشریۀ "صبح" هر چند وقت یکبار به یکی از خوانندگان لس‌آنجلسی هم می‌تاخت که ابتذال فرهنگی را ترویج می‌کنی. ولی چون به شجریان نمی‌توانست چنین برچسبی بزند، به او می‌تاخت که چرا آن‌جا چنان کردی و این‌جا چنین گفتی.

 

در پرانتز باید گفت که انتشار آن مقاله موجب شد تیراژ نشریۀ صبح به شدت پایین بیاید. یعنی مجله بیش از نیمی و بلکه حدود دوسوم خوانندگانش را از دست داد و مهدی نصیری هم بعدها به اعضای تحریریه‌اش گفت اشتباه کردیم آن مقاله را علیه شجریان منتشر کردیم.

 

یکی از سیاسیون اصلاح‌طلب هم اخیرا در جایی نوشت که این آهنگ برادران لیلا مبتذل است. قبول. ولی از این جناب اصلاح‌طلب باید پرسید آثار موسیقایی نامبتذل چه جایگاهی در جهان شخصی شما دارند؟ شما باخ و بتهوون گوش می‌کنی یا سلین دیون و ویتنی هیوستون یا بوچلی و پاواروتی یا شجریان و اقبال آذر؟

 

اطمینان دارم که این اصلاح‌طلب محترم مشتری آثار هیچ یک از بزرگان موسیقی جهان و ایران نیست. در این صورت باید پرسید اینکه فلان اثر موسیقایی مبتذل باشد یا نباشد، چه فرقی به حال این قبیل سیاستمداران یا دولتمردان دارد؟

 

لابد جواب این است که فراگیر شدن یک موزیک مبتذل، نشانۀ معضلی فرهنگی است؛ شاید. ولی در جامعۀ آزاد، تولید موسیقی مبتذل هم آزاد است و اتفاقا آنچه اکثریت مردم را از آثار موسیقایی مبتذل دور می‌کند، همان "آزادی" تحقق‌یافته در جامعه است؛ چراکه آزادی، ارتقای فرهنگی می‌آورد.

 

وانگهی، اقبال بسیاری از جوانان و نوجوانان به آثار ساسی مانکن، فی‌نفسه دلایل سیاسی ندارد. مسئلۀ اصلی "ریتم" و "حرکت" است. عده‌ای که عمدتا در سنین زیر دیپلم هستند، می‌خواهند با یک آهنگ شاد و ریتمیک، تکانی به تنشان بدهند و لختی خوش باشند و بخندند. اگر چنین کاری جرم‌انگاری نشود، کلی موزیک مبتذل می‌آیند و می‌روند و در دنیای سیاست، آب هم از آب تکان نمی‌خورد.

 

اینکه مشتی نوجوان بخواهند با یک موسیقی غیرفاخر برقصند، لزوما نشانۀ معضل فرهنگی نیست. بسیاری از این نوجوانان پس‌فردا پزشک و مهندس و جامعه‌شناس و روانشناس و اهل تحقیق و تکنسین و چه و چه می‌شوند و اصلا فراموش می‌کنند که روزگاری با آهنگ ساسی مانکن بالاپایین می‌پریدند و می‌خندیدند.

 

اینکه اصلاح‌طلب و اصولگرا به خط شوند و صف ببندند و یکصدا علیه یک ترانۀ "مبتذل" داد سخن سر دهند و مشتریانش را "مصرف‌کنندۀ آثار مبتذل" توصیف کنند، خودش مصداق آب ریختن در آسیاب ابتذال است.

 

ابتذال از اختلاس که بدتر نیست. وقتی این دومی را می‌توان به نوعی تحمل کرد، اولی را چرا نتوان. اگر "بقا" مسئلۀ اصلی است، به "ابتذال فرهنگی" نباید "ضریب سیاسی" داد. تجربه نشان می‌دهد که ممنوعیت موسیقی "مبتذل" هیچ تاثیری در ممانعت از ترویج چنین موسیقی‌هایی ندارد.

 

در دهۀ 60، ترانه‌های هایده و گوگوش هم مبتذل قلمداد می‌شدند ولی همۀ خانواده‌هایی که متشرع یا چندان متشرع نبودند، در خانه‌هایشان شنوندۀ این ترانه‌ها بودند. الان که دیگر عصر ماهواره و اینترنت است و عملا نمی‌توان کسی را از شنیدن و دیدن "برادران لیلا" منع کرد.

 

اگر مسئله واقعا مقابله با ابتذال اخلاقی و هنری آثار موسیقایی است، باید راهی به غیر از "ممنوعیت" پیدا کرد. اصرار بر پیمودن مسیری که به مقصد منتهی نشده، نشانۀ تدبیر نیست و تدبیر یعنی نگریستن در عاقبت امور.

 

نظر شما
قابل توجه کاربران و همراهان عزیز: لطفا برای سرعت در انتشار نظرات، از به کار بردن کلمات و تعابیر توهین آمیز پرهیز کنید.
* کد کپچا:
captcha

پادشاه بحرین در تماس با پزشکیان: مشتاق دیدار حضوری‌ام

نوبخت: دولت رئیسی نه تنها از بدهی دولت روحانی چیزی کم نکرد بلکه بیشتر از دوره 8 ساله ما، فقط در سه سال بدهی ایجاد کرد!

سازمان پیمان مرکزی سنتو از تشکیل و عضویت ایران تا انحلال

فرناز زوفا؛ سرگذشت و کارنامه بازیگر جوان سینمای ایران + عکس

آلرژی غذایی و روش‌هایی پیشگیری از آن

مدارس، ادارات و دانشگاه های این استان هفته بعد تعطیل شد!

اعلام اسامی داوران هفته ٢۵ لیگ برتر: گزینه های جنجالی برای بازی های پرسپولیس، سپاهان، استقلال و تراکتور !

رقابت استقلال تهران و تیم ملی عراق برای جذب کارلوس کی روش!

پیشنهاد لاریجانی به ترامپ

خبر جالب تام هالند درباره مرد عنکبوتی ۴

اسامی منتخبان وام ۳۰ میلیون تومانی بازنشستگان کشوری و فرهنگیان بازنشسته + لینک

نقی معمولی اینگونه با پایتخت، مدیران صداوسیما را ضربه‌ فنی کرد! +عکس

قیمت طلای ۱۸ عیار ، سکه، مثقال طلا، دلار، یورو و… امروز چهارشنبه ۱۳ فروردین ۱۴۰۴ (جدول)

مهمترین آیین های ۱۳ سیزده بدر چیست؟ + تاریخچه و فلسفه

فواید چای سبز برای سلامتی

آهنگ جدید محسن چاوشی به نام ساعت دیواری (ویدئو)

ساخت ساختمان ۱۰ طبقه در ۲۸ ساعت در چین (ویدئو)

حضور چکامه چمن ماه در اکران «عزیز» پس از بازگشت از ترکیه و شبکه جم (ویدئو)

فراخوان گادپوری تهرانپارس را قفل کرد ! (ویدئو)

خلاصه بازی دورتموند 2 - 3 بارسلونا: با گزارش عادل فردوسی پور (ویدئو)

خلاصه بازی آتالانتا 2 - 3 رئال مادرید (ویدئو)

خلاصه بازی پرسپولیس 2 - ملوان 1 : جذاب و سرنوشت ساز! (ویدئو)

خلاصه بازی فولاد 0 - استقلال 2 ؛ سوپرگل جدید از آبی پوشان! (ویدئو)

خلاصه بازی پرسپولیس 0 - 1 نساجی؛ شکست در نزدیکی صدر! (ویدئو)

تغییر چهره شگفت انگیز آزاده مهدی زاده ، ژوزفین قهوه تلخ در کنار جواد عزتی (عکس)

خلاصه بازی آرسنال 2 - 0 منچستر یونایتد (ویدئو)

خلاصه بازی نیوکاسل 3 - 3 لیورپول؛ پرگل و دیدنی! (ویدئو)

نوحه دشنه بر لب تشنه - حسین فخری ؛ خنجر بر تار حنجر / مداحی ماندگار (ویدئو)

خلاصه بازی دورتموند 1-1 بایرن مونیخ با گزارش عادل فردوسی پور (فیلم)

خلاصه بازی لاس پالماس 2 - 1 بارسلونا (ویدئو)

خلاصه بازی منچستر یونایتد 3 - 2 بودا (فیلم)

نماهنگ نحن حزب الله (فیلم)

کنایه احسان علیخانی به نعیمه نظام دوست سوژه شد (ویدئو)

هنرنمایی گلوریا هاردی با ترومپت‌ در «جوکر ۲»! (فیلم)

خلاصه بازی الریان 1 - پرسپولیس 1 (فیلم)

خلاصه بازی النصر 3 - 1 الغرافه: رونالدو دبل کرد (فیلم)

خلاصه بازی ساوتهمپتون ۲ - ۳ لیورپول ؛ یکه و تنها در صدر جدول! (ویدئو)

خلاصه بازی زیبای سلتاویگو 2 - 2 بارسلونا (فیلم)

خلاصه بازی منچستر سیتی 0 - 4 تاتنهام؛ جذاب! (فیلم)

خلاصه بازی اینتر میلان 5 - هلاس ورونا 0 ؛ تورام دبل کرد (فیلم)

تغییر چهره بازیگر «عشق ممنوع» و «فاطماگل» 14 سال بعد 14 سال در 40 سالگی (عکس)

فیلمی عجیب از گربه ماهیِ رزه دار درحالِ صحرانوردی در جستجوی آب! (ویدئو)

خلاصه بازی پرسپولیس 3 - مس سونگون 0 (فیلم) - 1 آذر

آهنگ نگرانتم ، میثم ابراهیمی (موزیک ویدئو) + متن شعر ترانه

خلاصه بازی ایران 3 - قرقیزستان 2 ؛ گل های طارمی، حردانی و آزمون (فیلم)

گوسفند عاشق نوشیدن چای را ببینید! (ویدئو)

ماهی روز قیامت برای دومین بار دیده شد (عکس)

آهنگ ای دریغا - محسن چاوشی (موزیک ویدئو)

خاطره خنده دار مونا کرمی در شام ایرانی از تبلیغات ماهواره‌ای (ویدئو)

حمله یک قلاده خرس به خودروها در جاده چالوس (ویدئو)

مداحی دهه فاطمیه عبدالرضا هلالی؛ ناحلة الجسم یعنی؟! (ویدئو)

خلاصه بازی رئال سوسیداد ۱-۰ بارسلونا (ویدئو)

خلاصه بازی چلسی 1- 1 آرسنال (ویدئو)

خلاصه بازی و گلهای رئال مادرید 4 - 0 اوساسونا (ویدئو)

مسابقه امیر علی اکبری، فایتر ایرانی مقابل مارکوس آلمِیدا، اسطوره برزیلی در MMA (ویدئو)

خلاصه بازی منچستر یونایتد 2 - 0 پائوک (ویدئو)

خلاصه بازی و گل های بارسلونا ۵ - ستاره سرخ بلگراد ۲ (ویدئو)

تصویری از شیخ نعیم قاسم، دبیرکل جدید حزب الله لبنان در حرم امام رضا (عکس)

خلاصه بازی رئال مادرید ۰ - بارسلونا ۴ (ویدئو) / طوفان در لالیگا

تیپ پائیزی و چهره شاد شبنم قربانی در 35 سالگی (عکس)

تصاویر پربازدید از بازیگر زن ترک و حجابش در ایران (عکس)

استقبال دختران روس از پزشکیان (عکس)

تصویر شگفت انگیز از فرود هواپیما در بیروت در میانه آتش حملات اسرائیل (عکس)

تغییر چهره آناهیتا درگاهی پس از جدایی (عکس)

حزب الله با پهپاد خانه نتانیاهو را هدف قرار داد (+عکس و ویدئو)

دوقلوهای جدید جایگزین سارا و نیکا در پایتخت شدند (عکس)

بنر اعتراضی جالب هواداران استقلال جلوی درب دفتر هلدینگ (عکس)

قاب بامزه و خوش آب و رنگ از بهنوش طباطبایی (عکس)

تغییر چهره قابل توجه پریناز ایزدیار در 38 سالگی (عکس)

تصویر پربیننده از زنان آتش نشان در تهران (عکس)

تیپ جالب المیرا دهقانی در پشت صحنه یک نمایش (عکس)

استایل و آرایش متفاوت هدی زین العابدین وایرال شد (عکس)

چهره جذاب بهنوش طباطبایی در ۴۳ سالگی (عکس)

واکنش پسر ناصرملک مطیعی به حمله کیهان؛ «دل تاریکتان پر از کینه است» (عکس)

فیگورهای زیبای انفرادی هادی چوپان در فینال مسترالمپیا ۲۰۲۴ (گزارش تصویری)

عینک عجیب و ۲۱۰ میلیون تومانی علی صادقی در جوکر سوژه شد (عکس)

لوگوی عجیب روی لباس پیشکسوت جنجالی؛ هم استقلال هم پرسپولیس ! (عکس)

تصاویر مسابقه مقدماتی هادی چوپان در مستر المپیا ۲۰۲۴ و نتیجه آن (عکس)

تصویر جذاب سحر دولتشاهی در روز تولدش (عکس)

رونمایی شهرزاد کمال‌زاده از استایل جذاب و جدیدش (عکس)

شوک به استقلال: ستاره با هواداران خداحافظی کرد (تصویر)

حذف تصویر رئیسی از اتاق وزیر خبرساز شد (عکس)

عاشقانه حدیثه تهرانی برای همسرش (عکس)

استایل متفاوت لیلا بلوکات در پشت صحنه تئاتر (عکس)

تیپ و چهره تازه ندا قاسمی، «شیرین سریال نون خ» (عکس)

سلفی بدون آرایش نجمه جودکی، مجری سابق صداوسیما (عکس)

تیپ و چهره متفاوت المیرا دهقانی روی صحنه تئاتر (تصاویر)

تیپ و چهره پاییزی نازنین بیاتی در ۳۴ سالگی (عکس)

شادی عجیب ایلان ماسک در سخنرانی ترامپ (عکس)

شکایت استقلال از اکرم عفیف به خاطر این خوشحالی (عکس)

پرطرفدارترین