روایت رئیس بیمارستان فارابی از آسیب‌دیدگان چشمی وقایع اخیر

ایسنا: بیمارستان فوق‌تخصصی چشم پزشکی فارابی تهران به عنوان قطب درمان بیماری‌ها و آسیب‌های چشمی کشور، این روزها خط مقدم درمان مجروحان حوادث اخیر در سراسر کشور است و با بسیج نیروها و امکانات به صورت رایگان برای حفظ چشم و بازگشت بینایی آسیب‌دیدگان تلاش می‌کنند، تلاشی که جلوه‌ای از مسئولیت‌پذیری کادر درمان و نظام سلامت است. 

معاون درمان و رئیس مرکز روابط عمومی وزارت بهداشت نیز اخیرا با حضور در بیمارستان فارابی، از مجروحان بستری عیادت کردند و از نزدیک در جریان روند درمان، خدمات ارائه‌شده و تلاش‌های شبانه‌روزی کادر درمان قرار گرفتند؛ حضوری که در راستای پیگیری میدانی وضعیت مصدومان و تقدیر از تلاش‌های تیم‌های درمانی انجام شد. 

در همین زمینه قاسم فخرایی، رئیس بیمارستان فارابی ضمن تشریح خدمات ارایه شده به مجروحان، در عین حال با تأکید بر رسالت انسانی و ملی کادر درمان، اعلام کرد: در روزهای اخیر، تمام توان تخصصی بیمارستان برای حفظ چشم و بازگشت بینایی آسیب‌دیدگان به کار گرفته شده و همکاران ما فارغ از هر موضوعی، تنها با هدف درمان بیماران تلاش کرده‌اند. تمام سعی خود را به کار بستیم تا به وظیفه انسانی و ملی خود عمل کنیم و امیدواریم در این مسیر موفق باشیم. 

قاسم فخرایی گفت: پیش از ۱۸ دی ماه، حدود ۵۵ مصدوم با پارگی چشمی که به عمل اورژانسی نیاز داشتند به این مرکز درمانی مراجعه کردند که پرتابه‌های با سرعت بالا مانند ساچمه یا اجسام مشابه به چشم آن‌ها برخورد کرده و از شهرهای مختلف به ویژه همدان، الیگودرز و ازنا پذیرش شدند و مورد مداوا قرار گرفتند. 

این جراح چشم‌پزشک ادامه داد: پس از ۱۸ دی ماه یعنی از اوایل صبح جمعه (۱۹ دی)، تعداد بیماران که تمام آن‌ها با پارگی چشمی مواجه بودند، افزایش یافت، متاسفانه ۱۷ بیمار نیز از ناحیه هر دو چشم آسیب دیده بودند. بیش از ۷۰۰ بیمار تا صبح شنبه (۲۰ دی) به بیمارستان فارابی مراجعه کردند و ۱۹۶ بیمار را به سایر بیمارستان‌های چشم‌پزشکی تهران ارجاع دادیم، در مجموع، حدود ۱۰۰۰ بیمار به بیمارستان فارابی مراجعه کرده‌اند و این بیماران، افرادی هستند که پارگی چشم داشتند و نیازمند عمل اورژانسی بودند. این آمار و ارقام، صرف نظر از پارگی پلک و بیمارانی است که در حال حاضر به عمل جراحی نیاز ندارند. 

رئیس بیمارستان چشم پزشکی فارابی ادامه داد: تمام افرادی که به عمل اورژانسی نیاز داشتند، طی بازه زمانی یک تا دو روزه تحت عمل جراحی اولیه قرار گرفتند. همچنین عمل‌های ثانویه این بیماران که به طور معمول عمل جراحی «ویترکتومی» که درآوردن جسم خارجی از چشم است را از روز دوشنبه (۲۲ دی) آغاز کرده‌ایم و در حال انجام آن هستیم. 

وی با بیان اینکه حدود ۵۰ تا ۸۰ بیمار در هر روز تحت عمل جراحی ثانویه قرار می‌گیرند، درباره عمل‌های جراحی ثانویه، گفت: منظور این است که عمل اولیه آن‌ها در شهرستان‌ها انجام شده و برای انجام عمل ثانویه به بیمارستان فارابی مراجعه کرده‌اند. برخی آسیب‌دیدگان به عمل‌های سوم و چهارم نیاز دارند. 

فخرایی با بیان اینکه تمام کادر بیمارستان فارابی جهت ارایه خدمت به آسیب‌دیدگان از روز جمعه (۱۹ دی) در بیمارستان حاضر شدند، تاکید کرد: تلاش اولیه ما، حفظ چشم آسیب‌دیدگان است و در وهله دوم برای بازگرداندن بینایی آن‌ها تلاش می‌کنیم؛ اما گذر زمان، مشخص می‌کند که چقدر این چشم‌ها می‌توانند عملکرد خود را بازیابند و چه تعدادی نمی‌توانند عملکرد خود را حفظ کنند. همچنین گذر زمان مشخص می‌کند که چه تعدادی از چشم‌های آسیب‌دیدگان را می‌توان حفظ کرد و چه تعدادی می‌بایست تخلیه شود. 

رئیس بیمارستان فارابی با اشاره به دستور وزیر بهداشت برای درمان رایگان مصدومان، گفت: فرانشیز تمام بیمارانی که طی حوادث اخیر آسیب دیده‌اند را رایگان کرده‌ایم. بیماران هزینه‌ای پرداخت نکرده‌اند و با اطمینان خاطر به ما مراجعه کرده‌اند. وظیفه انسانی و ملی ما این است که از بیماران مراقبت کنیم و چگونگی مجروح شدن آن‌ها برای کادر درمان اهمیتی نداشت. نکته مهم و اساسی برای کادر بیمارستان فارابی این بود که تمام تلاش خود را برای حفظ چشم بیماران بکار گیریم. 

به گفته رئیس بیمارستان فارابی، اغلب آسیب‌دیدگان، جوان و نوجوان هستند اما یک دختربچه ۳ساله و یک پیرمرد نیز در میان آسیب‌دیدگان حضور داشتند. این افراد به هر نحوی چه معترض، چه نیروی امنیتی و حتی عابر پیاده مورد اصابت قرار گرفته بودند. این شرایط، بار روحی و کاری سنگینی طی حدود ۱۰ روز گذشته بر کادر بیمارستان وارد کرده اما با تمام میل در محل کار حضور داریم و برای حفظ چشم بیماران تلاش می‌کنیم. بیمارستان فارابی تا حد امکان از نظر علمی برای حفظ چشم بیماران تلاش می‌کند. 

به گفته این جراح چشم‌پزشک، بینایی یک «طیف» است؛ هنگامی که افراد می‌توانند تکان‌دادن دست یا نور را ببینند، می‌گوییم که آن فرد «دید» دارد. این در حالی است، هنگامی که یک فرد نیز ۱۰/۱۰ دید دارد، می‌گوییم که این فرد نیز دید دارد (دید خوب ۱۰ از ۱۰ است). متاسفانه درصد قابل‌توجهی از این بیماران به افت شدید بینایی مبتلا می‌شوند؛ حتی اگر «دیدی» برای آن‌ها باقیمانده باشد. متاسفانه شاید بتوان حدود ۲ تا ۳دهم دید را برای این افراد حفظ کرد. همچنین درصد قابل‌توجهی دچار مسائل زیبایی و صورت می‌شوند. میزان آسیب این افراد بسیار جدی است، هنگامی که ساچمه به چشم برخورد می‌کند، باعث آسیب‌های جدی در چشم می‌شود و حتی بافت‌های اطراف چشم مانند سینوس و بینی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. 

این چشم‌پزشک درباره چگونگی مراجعه آسیب‌دیدگان به بیمارستان فارابی گفت: تمام بیماران با پای خود و از کف خیابان به ما مراجعه کردند. برخی بیماران نیز از سایر شهرها به این مرکز درمانی مراجعه کردند اگرچه نگرانی درباره فضای امنیتی بیمارستان وجود داشت اما تا جایی که امکان داشت، اجازه ندادیم که فضای بیمارستان امنیتی شود. بیماران برای دریافت خدمات مراجعه کردند و وظیفه ما نیز ارائه خدمات بود. برخی مراجعه‌کنندگان پس از ۱۹ دی ماه به بیمارستان فارابی مراجعه کرده‌اند، این افراد بنا به هر دلیلی نگران بودند و برای ترمیم اولیه به بیمارستان‌ها مراجعه نکرده بودند. همچنین برخی ترمیم اولیه را در مراکز درمانی دیگر یا سایر شهرها دریافت کرده بودند و سپس به این بیمارستان مراجعه کرده‌اند. 

او گفت: امیدوارم که شاهد چنین حوادثی در کشور نباشیم. تمام تلاش خود را بکار گرفتیم تا به وظیفه ملی و انسانی خود عمل کنیم؛ امیدوارم که در این راه موفق باشیم. 

همچنین مریم صباغی - مترون بیمارستان فارابی نیز درباره با اشاره به حجم بالای بیماران آسیب‌دیده چشمی در بیمارستان در دو روز نخست حوادث اخیر گفت: ظرفیت تمام تخت‌های بیمارستان اشغال بود، شرایط به نحوی بود که بیماران را بر تخت‌های همراه بیماران خواباندیم و از سایر بیمارستان‌های شهر تهران برانکارد قرض گرفتیم و در راهروهای بیمارستان قرار دادیم تا بیماران را بستری کنیم. 

مترون بیمارستان فارابی گفت: اغلب مراجعه‌کنندگان، جوان بودند و شرایط به معنای واقعی متاثرکننده بود. هنگامی که آسیب‌دیدگان و خانواده‌های نگران را می‌دیدیم، تلاش می‌کردیم که به نحوی با آن‌ها صحبت کنیم که هیچ مشکلی برای آن‌ها به وجود نمی‌آید. تمام افرادی که در بیمارستان حضور داشتند، برای کادر بیمارستان فارابی مجروح قلمداد می‌شدند و برای کادر درمان تفاوتی نداشت که فرد آسیب‌دیده جزو کدام یک از اقشار جامعه است. خدا را شاکریم که حس اطمینان خاطر طی ساعات اولیه در بیمارستان ایجاد شد و توانستیم به خوبی خدمت‌رسانی کنیم هرچند کادر درمان، بسیار متاثر بود و در خفا گریه می‌کرد اما بازهم با تمام قوا به پذیرش بیمار و درمان ادامه دادیم. 

صباغی با اشاره به حضور تمام پرسنل در بیمارستان، افزود: روزهای جمعه و طبق روال عادی، فقط اتاق عمل اورژانس فعال است اما ۳۰ تخت جراحی در روز جمعه (۲۰ دی) فعال کردیم. اساتید هیات‌علمی دانشگاه علوم‌پزشکی تهران، عمل‌های جراحی را انجام دادند و رزیدنت‌ها هیچ مداخله‌ای نداشتند تا سرعت خدمت‌رسانی بالا رود. حدود دو هفته است که بدون مرخصی به مردم خدمات ارائه می‌دهیم و حفظ بینایی آسیب‌دیدگان را مدنظر قرار داده‌ایم.